|
WIRUSOWE ZAPALENIE WĄTROBY
Wirusowe zapalenia wątroby to choroby wywoływane przez hepatotropowe wirusy, które powodują stan zapalny wątroby. W niektórych
przypadkach WZW może przebiegać jak ciężka choroba i grozić poważnymi następstwami zdrowotnymi. Zależy
to między innymi od typu WZW oraz u wieku zakażonego, jego stanu zdrowia przed zakażeniem i
chorób współistniejących. Wirusy wywołujące WZW są oporne na działanie czynników fizycznych i chemicznych.
WZW typu A
Choroba występująca na całym świecie, szczególnie na terenach o złym stanie sanitarnym i higienicznym.
Źródłem zakażenia i rezerwuarem jest człowiek. Osoby zakażone wydalają wirusa z kałem. Zakażenie szerzy się
głównie drogą pokarmową przez zakażone produkty żywnościowe i wodę.
Okres wylegania choroby wynosi przeciętnie 30 dni. Choroba zaczyna się nagle a jej przebieg zależy od
wieku chorego. Łagodniej przebiega u dzieci, ciężej u dorosłych. Główne objawy to osłabienie, bóle głowy,
nudności, wymioty, stanu podgorączkowe, bóle stawowe, objawy grypopodobne. Żółtaczka utrzymuje się od 1
do kilku tygodni. Powikłania zdarzają się rzadko.
Zapobieganie
przestrzeganie zasad higieny osobistej
mycie rąk po wyjściu z ubikacji
mycie rąk przed przygotowaniem posiłków i przed jedzeniem
szczepienie osób zatrudnionym przy dystrybucji i produkcji żywności
szczepienia dzieci w wieku przedszkolnym, szkolnym i młodzieży
szczepienia osób wybierających się do krajów o wysokim stopniu zachorowalności.
WZW typu B
Choroba występuje na całym świecie. Źródłem zakażenia i rezerwuarem jest człowiek.
Wrotami zakażenia jest uszkodzona skóra lub błony śluzowe. Zakażenie szerzy się głównie przez kontakt z zakażoną krwią. Może do tego dojść w związku z zabiegami medycznym lub niemedycznymi. Przyczyną zakażenia są najczęściej zabiegi dokonywane niesterylnym sprzętem, głównie strzykawkami lub igłami do iniekcji, zarówno w placówkach służby zdrowia jak i podczas dożylnego przyjmowania środków uzależniających, wykonywania tatuaży lub zabiegów kosmetycznych np. przekłuwania uszu .
Zakażenie może szerzyć się również poprzez kontakty seksualne. Do zakażenia wystarczy bardzo niewielka ilość krwi.
Okres wylęgania choroby wynosi przeciętnie 60–90 dni.
Objawy:
Uszkodzenie wątroby poprzedzone jest ogólnymi złym samopoczuciem, osłabieniem, bólami głowy, brakiem apetytu.
W okresie kiedy występuje uszkodzenie wątroby pojawia się podwyższona temperatura, nudności, wymioty, może pojawić się żółtaczka.
U części chorych może dojść do przewlekłego przebiegu choroby. Przewlekłe WZW typu B często przechodzi w marskość wątroby lub prowadzi do powstania raka wątroby.
Zapobieganie:
szczepienia ochronne ( w Polsce bezpłatnymi szczepieniami przeciwko WZW są objęte liczne grupy osób, m.in. dzieci i młodzież oraz osoby będące w bliskim kontakcie z osobą zakażoną )
wykonywanie wszelkich zabiegów medycznych lub niemedycznych (każdej czynności przerywającej ciągłość skóry lub błon śluzowych – w tym zabiegi kosmetyczne, tatuaże) za pomocą sterylnego sprzętu
unikaniu kontaktów seksualnych z przygodnymi partnerami.
WZW typu C
Choroba występuje na całym świecie, a jej przebieg jest bardzo skryty.
Źródłem zakażenia i rezerwuarem jest człowiek.
Zakażenie szerzy się w podobny sposób jak WZW typu B.
Okres wylęgania choroby wynosi przeciętnie 7-8 tygodni.
WZW C jest najbardziej niebezpieczną postacią choroby. Prawie zawsze dochodzi do przewlekłego przebiegu choroby, w wyniku którego dochodzi do trwałego uszkodzenia wątroby, co w rezultacie może doprowadzić do marskości i raka pierwotnego wątroby. Objawy choroby są takie same jak
w postaci WZW B.
Zapobieganie:
wykonywanie wszelkich zabiegów medycznych lub niemedycznych ( każdej czynności przerywającej ciągłość skóry lub błon śluzowych – w tym zabiegi kosmetyczne, tatuaże ) za pomocą sterylnego sprzętu
unikanie kontaktów seksualnych z przygodnymi partnerami
brak środka zapobiegawczego w postaci szczepionki
W przypadku kontaktu z zakażoną osobą, lub też wystąpienia niepokojących objawów należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza w celu przeprowadzenia wywiadu epidemiologicznego i wykonania badań laboratoryjnych (wykrycie przeciwciał). Objawy chorobowe w przypadku przewlekłego przebiegu choroby mogą być mało charakterystyczne ( uczucie zmęczenia pobolewania w prawym podżebrzu, nietolerancja niektórych potraw np. tłuszczy lub alkoholu, okresowe zażółcenie białkówek lub skóry ). Leczenie chorego w ciężkich postaciach powinno odbywać się w szpitalu. Osoby wypisane ze szpitala oraz ozdrowieńcy powinni być pod stałą opieką lekarską przez kilka miesięcy. Podobną opiekę należy zapewnić osobą
z otoczenia chorego, które były w ścisłym kontakcie z chorym.
W przypadku wystąpienia zakażenia lub objawów choroby, pomocy można szukać w:
Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. Wł. Biegańskiego
ul. Kniaziewicza 1/5
91-347 Łódź
telefon 42 251 60 11, 42 251 17 46
Katedra i Klinika Chorób Zakaźnych Uniwersytetu Medycznego
prof. dr hab. med. Jan Kuydowicz
42 259 52 22, 42 251 61 20
Materiał opracował Oddział Oświaty Zdrowotnej i Promocji Zdrowia wspólnie z Oddziałem Nadzoru
Epidemiologii WSSE w Łodzi w oparciu informacje z:
Państwowego Zakładu Higieny
„Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka” pod redakcją Wiesława Magdzika.
|